|
GELENEK VE GÖRENEKLER
DOĞUM:Çukurca
yöresinde yeni doğan çocuklara ailenin yakınları ve
komşuları tarafından “pirsyar”(sorma) diye tabir edilen
hediyeler götürülür.
EVLİLİK:İlçemizde
evlenme çağı çok erkendir. Genelde , erkekler 18 ,
kızlar 14 yaşına gelince evlendirilir. Evlilikte denklik
(soyluluk , zenginlik vb.)çok önemlidir. Bundan başka ,
kızın güzel , çalışkan ve görgülü olmasına dikkat
edilir. Bir oğlanın , bir kızla evlenebilmesi için , o
kızı , ailesini münasip görmesi şarttır. Gerekli düğün
hazırlıklarını şu sıraya göre oluştururlar.
A -Kasıt (haberci ) gönderme.
B-Kız isteme.
C-Düğün
DÜĞÜN:Buradaki
düğünlerin bildiğimiz köy düğünlerinden bir iiki ayrıntı
dışında pek farkı yoktur.Düğünün nişandan altı ay sonra
yapılması,kız evi erkeklerinin düğüne katılmayarak düğün
süresince bir başka evde oturmaları gibi.
ÖLÜM:Bir ailede
ölüm olunca yakınları matem tutar.Matem suresi genelde
bir hafta olup bazı ailelerde aylarca sürer.İlginçtir
defin olayı gerçekleştikten sonra ,ölen kişinin yakını
olan erkekler,taziye süresince taziyeleri bir başkasının
evde kabul ederler.Bu süre zarfında ölü evine sadece
kadınlar gider.Matem süresince müzik dinlenmez ,traş
olunmaz,çamaşır yıkanmaz.Bu durumun aksi olmadıkça matem
devam eder.
MAHALLİ ÖZELLİKLER
KADIN GİYSİLERİ :Kadınlar,ayak
bileklerine kadar sarkan fistan denilen uzun entariler
giyerler.Bu entariler kadife pazen basma kumaştaan
yapılır.Fistan üzeri “kutik”denilen kollu ve kolsuz
yelekler alınır.Alta”kiras tabi”denilen patiskadan
yapılmış uzunca kollu levendi elbiseler
giyilir.Bellerine kuşak bağlar;başlarına püsküllü
poşiler takarlar.Ayaklarına kendi el sanatları
olan,renkli ve desenli çoraplar giyerler. İlçe
merkezinde kadınlar,bir yerden bir yere giderken
“hizar”denilen renkli,sırmalı işi elbise veya yerli
çarşaf giyerler.
ERKEK GİYSİLERİ :Bu
yöre insanın kendine özgü bir giyim tarzı vardı.
Erkekler , mahalli günlerde , “şeli-şebik” denilen
elbise giyerler. Şeli-şebik en iyi yünden yapılmış
desenli ve renkli elbisedir. Ayaklara ise ; yün çorap ve
kış günü “reşik”denilen keçi kılından yapılan ayakkabı
giyilir.
TARİHİ VE TURİSTİK
YERLERİ
Çukurca’da 16.yy. Osmanlı
mimarisinin güzel bir örneği olan Emir Şaban Medresesi
vardır.Yine ilçe merkezinde,Sümer ve Asur kalıntılarına
da rastlanır.Kalede içine taş merdivenle inilen 5-6 m.
Derinliğinde,3-4m. Genişliğinde dört tane su sarnıcı
bulunmaktadır.İlçenin kuzeyi Bey Mahallesi’nde Akıt
denilen taştan kesilmiş su arkının yanında, köprüler ve
su değirmenleri de mevcuttur.
MAHALLİ OYUNLARI
Çukurca ve çevresi mahalli
oyunlar yönünden oldukça zengin sayılır.İlçe dahilin de
mahalli oyunların çeşidi 25’in üstündedir.Bu oyunlar
genelde az figürlüdür.Çalgısız oynanan bu oyunlara
soldan başlanır.Çalgının yerini birlikte söylenen ritmik
sözler ve oyun havaları tutar,oyunlarda birlik ve
beraberliğe son derece dikkat edilir.Bu durum çabucak
oyuncular arasında samimiyetin dogmasını; mertlik ve
fedakarlık duygularının kabarmasını sağlar.Ellerin
kenetli,ayak vuruşlarının tatlı sert olması ,oyuna
duygulu ve canlı bir hava katar.Bu oyunların hepsi
kalabalık ekipler halinde oynanır.Değişik figürlü bir
kaç oyun;Gülşeni,Yargüzel,Hayşere vb.
YEMEKLERİ
Gulul , kepaye , tır şık
KEPAYE:Bir çeşit
etli dolmadır. Temizlenmiş işkembe kesilerek küçük
torbalar haline getirilir. İçlerine pirinç , kıyma ve
çeşitli baharatlar konularak ağzı dikilir.
|